Zoals jaarlijks gebruikelijk heeft de Internationale Raad voor Onderzoek der Zee (ICES) eind juni de vangstadviezen voor het komende jaar gepresenteerd. Onderzoekers van Wageningen Marine Research presenteerden de adviezen voor de belangrijkste bestanden voor de Nederlandse visserij deze week aan de sector. De meeste doelsoorten voor de Nederlandse visserij staan er volgens de nieuwe adviezen goed voor. Vooral voor tong en haring valt het vangstadvies voor 2027 fors hoger uit.

ICES-advies

ICES maakt jaarlijks een schatting van de staat van de visbestanden en de visserijdruk. Op basis van gegevens uit de visserij, onderzoekssurveys en rekenmodellen worden vangstadviezen opgesteld. Deze adviezen vormen een belangrijke basis voor de onderhandelingen over de vangstmogelijkheden. De definitieve vangstquota voor 2027 worden later dit jaar vastgesteld door de Europese visserijministers, in overleg met onder meer het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen.

Tong

Het meest opvallende advies is dat voor Noordzeetong. ICES adviseert voor 2027 een totale vangst van 24.638 ton. Dat is een stijging van 98% ten opzichte van het huidige vangstadvies. Volgens Wageningen Marine Research bevindt het tongbestand zich inmiddels op een gezond en duurzaam niveau. De verwachting is bovendien dat het bestand de komende jaren verder zal groeien vanwege de grote hoeveelheid nieuwe aanwas. Dat is goed nieuws, zeker na de onzekerheden en forse schommelingen in de tongadviezen van de afgelopen jaren. Voor de Nederlandse kottervloot is tong één van de belangrijkste doelsoorten; Nederland beheert ongeveer driekwart van het Noordzeequotum voor tong.

Tegelijkertijd wijst WMR erop dat het beschikbare tongquotum de afgelopen jaren niet volledig is benut. In 2025 werd door Nederlandse vissers 4.226 ton tong aangevoerd. Volgens WMR komt dat vooral door de sterke afname van de kottervloot. Ook voor dit jaar wordt verwacht dat het beschikbare quotum niet volledig zal worden opgevist.

Schol

Ook het scholbestand staat er goed voor. Het bestand ligt ruim boven het gewenste niveau. Voor 2027 adviseert ICES een maximale vangst van ruim 160.000 ton. Daarmee blijft het vangstadvies voor schol vrijwel ongewijzigd. Net als bij tong wordt ook het scholquotum in de praktijk slechts beperkt benut; de afgelopen drie jaar werd gemiddeld ongeveer 30% van de beschikbare quota opgevist.

Haring

Voor Noordzeeharing is eveneens sprake van een hoger vangstadvies. Hoewel het haringbestand de afgelopen jaren iets is afgenomen, blijft het ruim boven het streefniveau. Bovendien blijkt het bestand groter te zijn dan eerder werd ingeschat. ICES adviseert daarom voor 2027 een vangst van bijna 397.000 ton, ruim 38% meer dan het huidige quotum. Eerder meldde ICES al dat het advies voor Noordzeeharing volgt uit het beheerplan tussen de EU, het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen. Daarbij werd ook aangegeven dat het bestand boven de kritische drempel voor de voortplanting ligt en dat de verhoging mede samenhangt met een opwaartse herziening van de bestandsschatting.

Tarbot, griet en wijting

Ook voor de meeste bijvangstsoorten zijn de vooruitzichten positief. ICES adviseert hogere vangsten voor onder meer tarbot en griet. Voor wijting valt het advies juist lager uit. Volgens de berichtgeving komt dat vooral door een aangepaste rekenmethode, terwijl het bestand groot blijft. In de praktijk liggen de werkelijke vangsten van wijting al langere tijd ruim onder het geadviseerde niveau.

Schelvis

Ondanks dat het schelvisbestand in gezonde toestand verkeerd en de vangsten van schelvis in de afgelopen tijd steeds meer toenemen, geeft ICES aan dat het schelvisbestand langzaam weer wat afneemt na de piek van 2023. ICES ziet dat met name de hoeveelheid aanwas sinds de piek van 2023 afneemt naar een gemiddeld niveau en adviseert daarom een vangstreductie van 19,3%, zodat het schelvisbestand ook in de komende jaren op een gezond niveau blijft.

Andere bestanden volgen later

Voor een aantal andere bestanden volgen de adviezen later dit jaar. Het gaat onder meer om kabeljauw, Noorse kreeft, makreel, horsmakreel en blauwe wijting. De definitieve vangstmogelijkheden voor 2027 worden eind 2026 vastgesteld. Daarbij zullen de ICES-adviezen opnieuw een belangrijke rol spelen in de onderhandelingen tussen de Europese Unie, het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen.

Belang van realistisch beheer

De nieuwe adviezen laten zien dat veel belangrijke doelsoorten voor de Nederlandse visserij er biologisch goed voor staan. Dat is positief. Tegelijkertijd blijft het voor de sector van groot belang dat vangstadviezen en uiteindelijke quota aansluiten bij de praktijk op zee. De Nederlandse kottervloot is de afgelopen jaren sterk veranderd en gekrompen. Voldoende vangstmogelijkheden zijn noodzakelijk, maar moeten hand in hand gaan met ruimte om te vissen, werkbare regelgeving en economisch perspectief voor de blijvende bedrijven.