EFARO – het samenwerkingsverband van Europese visserijonderzoeksinstituten – hield begin deze maand een webinar over vertrouwen en complexiteit in de visserij. EFARO brengt wetenschappers, beleidsmakers en sector samen om te kijken hoe wetenschappelijke adviezen beter kunnen aansluiten op de praktijk. Tijdens dit webinar werd één boodschap steeds herhaald: Visserijbeheer wordt niet beter van steeds ingewikkeldere modellen. Wat vissers nodig hebben, is duidelijk, transparant en bruikbaar advies. De North Sea Advisory Council (NSAC) was namens haar leden, waaronder de Nederlandse Vissersbond, aanwezig bij het webinar en doet verslag.

Wetenschap: simpel is vaak beter

De International Council for the Exploration of the Sea (ICES) levert jaarlijks onafhankelijk, wetenschappelijk advies over de toestand en het duurzame beheer van visbestanden. ICES gebruikt hiervoor veel verschillende modellen om vangstadviezen te maken. Vooral voor grote bestanden zijn deze modellen erg complex. Die complexiteit maakt de uitkomsten soms moeilijk uit te leggen, wat het vertrouwen in het advies kan schaden. Uit nieuwe onderzoeken blijkt dat eenvoudige en transparante methoden vaak net zo goed werken, en soms zelfs veiliger zijn. Ze maken risico’s duidelijker en vergroten het begrip bij vissers.

Vertrouwen: geen kwestie van ‘advies volgen’

Tijdens het webinar werd benadrukt dat een advies negeren niet automatisch betekent dat vissers het advies niet vertrouwen. Vaak spelen ook economische en sociale belangen mee. Vertrouwen draait om begrip, eerlijkheid en gedeelde waarden. Vissers vertrouwen wetenschappers meestal meer dan beleidsmakers, zolang communicatie duidelijk is en onzekerheden eerlijk worden uitgelegd.

Sector: regelgeving wordt te complex

De visserijsector wees erop dat regelgeving juist steeds onoverzichtelijker wordt. De ene Europese richtlijn zegt dat een bestand er goed voor staat, terwijl een andere het tegenovergestelde beweert.

Ook zorgen late of abrupte veranderingen in meetmethoden voor onzekerheid aan boord en grote economische gevolgen. De boodschap van de sector was helder: Maak regels simpeler, voorspelbaarder en beter op elkaar afgestemd.

Beleid: meer beleid betekent niet automatisch beter beheer

Beleidsmakers erkennen dat de groeiende stapel Europese regels (zoals de Kaderrichtlijn Mariene Strategie en de Natuurherstelverordening) het werk ingewikkelder maakt. Daarnaast ontstaan problemen wanneer andere drukfactoren – zoals milieuvervuiling of klimaatverandering – de visstand beïnvloeden, terwijl vissers wél de gevolgen voelen in het beheer. Volgens de sprekers is er behoefte aan advies dat sneller, duidelijker en praktischer is, en aan proactieve samenwerking tussen wetenschap, managers en vissers.

Conclusie

Het EFARO‑webinar liet zien dat iedereen – wetenschap, sector en beleid – eigenlijk hetzelfde wil: duidelijk, betrouwbaar en bruikbaar advies dat het werk van vissers ondersteunt in plaats van ingewikkelder maakt. Eenvoud, transparantie en samenwerking blijken daarbij belangrijker dan nóg meer data of nóg ingewikkeldere modellen.