Op 22 april j.l. zijn vertegenwoordigers van de vissector door de NVWA geïnformeerd over de wijze waarop de NVWA toezicht gaat houden op het hanteren van de ‘juiste’ gewichten voor verse vis.

Het ‘juiste’ gewicht is volgens de EU-controleverordening het gewogen gewicht zonder correcties voor water en ijs. De Europese Commissie heeft diverse EU-lidstaten hierop attent gemaakt en geëist dat de praktijk in lijn wordt gebracht met deze wetgeving.

De NVWA heeft vervolgens de situatie voorgelegd aan de partijen in de visserijketen. Het Nationaal Overleg Visafslagen (NOVA), de Visfederatie en de PO’s (Nederlandse Vissersbond, Urk en NVA).

Onterecht water als vis aangemerkt

NOVA, de Visfederatie en de PO’s willen hierbij benadrukken dat zij het niet eens zijn met het feit dat er in de EU-controleverordening geen mogelijkheid is opgenomen voor een correctie voor water en ijs. Door het ontbreken van deze mogelijkheid wordt er onterecht gewicht van water en ijs als vis aangemerkt en ten laste van schaarse quota gebracht. Met een onderzoek naar de dagelijkse praktijk van het wegen willen deze partijen de discussie binnen de Europese Unie blijven voeren.

In een gezamenlijk overleg tussen NOVA, PO’s en Visfederatie is overeengekomen om vanaf 4 mei 2026 de werkwijze op de Nederlandse afslagen aan te passen en te voldoen aan de EU-controleverordening. De aangepaste werkwijze heeft gevolgen voor de aanvoerders omdat er meer gewicht (zonder correctie voor water en ijs) ten laste van hun quotum zal worden gebracht. Om het ‘extra’ gewicht ten laste van de quota te minimaliseren is afgesproken bij het sorteren en afwegen voorlopig een maximum van 2,5% overgewicht te hanteren. Ten opzichte van het in de praktijk gebruikelijke percentage van 5% leidt dit mogelijk tot lagere gewichten bij de ontvangst van de vis door de koper. Dit compromis is gesloten om de ‘pijn’ te verdelen tussen aanvoerder en koper.

De werkwijze vóór 4 mei 2026

Wegingen en weegregister

Alle aangevoerde vis moet gewogen en vastgelegd worden in een weegregister. De weging wordt uitgevoerd door een bevoegde marktdeelnemer. De ‘weger’ is verantwoordelijkheid voor registratie van het juiste gewicht in het weegregister.

Dit kan aan boord plaatsvinden, in een buitenlandse haven, of in Nederland door bijvoorbeeld de visafslag.

Op de Nederlandse afslagen werd:

• Bij sorteren op de afslag, afgewogen met maximaal 5% overgewicht ter compensatie van gewichtsafname door vochtverlies en smeltend ijs.
• Het ‘commercieel gewicht’ werd bepaald door een correctie van maximaal 5%. Veelal 20 of 40 kilogram.
• In het weegregister, veilklok, verkoopbericht en aanlandbericht werd vervolgens het ‘commercieel gewicht’ gebruikt.

Voorlopige werkwijze vanaf 4 mei 2026

In een gezamenlijk overleg tussen NOVA, PO’s en Visfederatie is de volgende werkwijze overeengekomen:

• Bij sorteren op de afslag, afwegen met maximaal 2,5% overgewicht.
• Dit gewogen gewicht, dus inclusief het overgewicht, wordt opgenomen in het weegregister en zal door de aanvoerders moeten worden opgenomen worden in het aanlandbericht.
• Op de klok, besomming, factuur en verkoopbericht, blijft het commercieel gewicht (‘nettogewicht’) gehandhaafd.
• Het ‘commercieel gewicht’ te handhaven op de besommingsbrieven en facturen.
• Bij de vissoorten Tarbot, Griet en Tong zal het ‘Commercieel gewicht’ worden afgerond op 100 gram en niet meer op hele kilogrammen. Het gewicht zal met één decimaal worden vermeld.
• De resultaten van het onderzoek na 3 maanden te evalueren en de werkwijze eventueel te herzien.

Onderzoek naar daadwerkelijk lekgewicht

NOVA neemt het initiatief om een onderzoek te starten naar het daadwerkelijk gewichtsverlies per vissoort en handelsmaat. Het onderzoek is bedoeld om de discussie binnen de EU over correctiepercentages onderbouwd te kunnen te voortzetten.

De komende 3 maanden zullen de afslagen in samenwerking met de kopers onderzoek doen naar het daadwerkelijk gewichtsverlies vanaf het moment van wegen. In overleg met de PO’s en Visfederatie ligt de focus van het onderzoek in eerste instantie op de gequoteerde vissoorten en duurdere vissoorten: tong, schol, tarbot, griet, makreel en kabeljauw.