Ook dit jaar is gedurende drie weken de bedrijfssurvey voor tarbot en griet uitgevoerd. Dit onderzoek vindt plaats aan boord van boomkorkotters en helpt om de bestandsgrootte van beide soorten in beeld te brengen. Tarbot en griet zijn belangrijke bijvangstsoorten, waarvoor op de afslag over het algemeen goede prijzen worden betaald. Om meer inzicht te krijgen in deze bestanden, startte de sector in 2019 samen met Wageningen Marine Research (WMR) dit jaarlijks terugkerende onderzoek.

Data verzamelen

Jaarlijks worden in september drie onderzoeksreizen gemaakt, waarbij per reis twintig trekken worden bemonsterd. De onderzoekslocaties liggen binnen een vastgesteld gebied dat ieder jaar wordt bemonsterd. Binnen dat gebied wordt in overleg met de schipper willekeurig een trek geselecteerd.

Alle tarbot en griet uit deze trekken worden gemeten en gewogen. Ook wordt het geslacht bepaald en worden otolieten, oftewel gehoorsteentjes, verzameld. Aan de hand daarvan kan later in het laboratorium de leeftijd van de vissen worden vastgesteld.

De verzamelde gegevens worden toegevoegd aan de tijdreeks van eerdere bedrijfssurveys. Sinds vorig jaar gebruikt ICES deze gegevens voor het bepalen van de vangstadviezen voor tarbot. Voor griet is de tijdreeks daarvoor nog niet lang genoeg. Het onderzoek wordt volgens een sterk gestandaardiseerde werkwijze uitgevoerd, zodat de resultaten representatief zijn.

Opstappers van de Nederlandse Vissersbond

Naast medewerkers en onderzoekers van Wageningen Marine Research gaan tijdens twee van de drie onderzoeksweken ook opstappers van de Nederlandse Vissersbond mee. In week 39 voer Thomas van den Beukel mee aan boord van de UK-237. In week 40 stapte Pim Kroes aan boord van de UK-284. Hieronder delen zij hun ervaringen.

Thomas aan boord van de UK-237

Waar de TX-1 een week eerder de bestekken vanaf de Hollandse kust richting het westen had bemonsterd, voer de UK-237 meer naar het noordwesten, richting de Doggersbank.

Vanuit IJmuiden was het ruim acht uur stomen naar het eerste onderzoeksvak. De eerste trekken lagen wat verder uit elkaar, waardoor er aan het begin van de week meer tijd tussen de trekken zat dan de bemanning gewend was. Naast Michiel van WMR en mij bestond de bemanning uit schippers Jurie Post en zijn zoon Job en vier bemanningsleden: Klaas, Jan, Dirk en Freek. Op één Katwijker na was het een volledig Urker bemanning.

De eerste dagen was het helder weer en de zee erg kalm. Dat was prettig, want er moesten flink wat otolieten worden uitgesneden. De vangsten leverden redelijke hoeveelheden zwartvis op. Op de tweede dag hadden we meerdere trekken met tussen de 50 en 75 kilogram zwartvis. De vangst van griet bleef de eerste dagen wat achter bij die van tarbot.

Op woensdag trok het weer aan en maakte het kabbelende water plaats voor hogere golven. Dat maakte het snij- en schrijfwerk tijdens de laatste trekken wat lastiger. De vangsten vielen echter niet tegen en richting het einde van de week werd ook meer griet gevangen. De eindstand kwam uit op 730 tarbotten en 230 grieten.

Donderdagmiddag mochten we na een week op zee weer voet aan wal zetten. Na het lossen van de vangst werd er nog Chinees bezorgd: een mooie afsluiting van de week. Dank aan de bemanning van de UK-237 en Michiel voor deze leerzame en leuke ervaring!

Pim aan boord van de UK-284

Nadat alle proviand aan boord was geladen, vertrok de UK-284 in noordelijke richting naar de bestekken in de Duitse Bocht. Na acht uur stomen op een kalme zee was het zover: de netten mochten het water in voor de eerste trek van de week.

Die eerste dag werd veel tarbot gevangen, soms wel 90 kilogram in één trek. Aan het einde van de dag stond de teller al op ruim 500 tarbotten. De volgende dag liet de zee wat meer van zich horen en namen de golven toe. Dat maakte het werk voor Kevin van WMR en mij niet altijd even makkelijk. Terwijl onze zeebenen nog in ontwikkeling waren, liep de bemanning van de UK-284 fluitend en lachend over het dek. Slecht weer kon je het volgens hen immers nog niet noemen.

Woensdag namen de golven iets af en verliepen de trekken voorspoedig. Zoals het hoort, was het woensdagavond tijd voor gebakken vis. De laatste trek van de survey vond onder rustige omstandigheden plaats ter hoogte van het noordelijke puntje van Denemarken. Onder het genot van een gestoomde schol begonnen we vervolgens aan de terugreis: nog zo’n twaalf tot dertien uur stomen naar de Eemshaven om de vis te lossen.

De eindstand kwam uit op 1.393 tarbotten met een gezamenlijk gewicht van 1.092 kilogram en 664 grieten met een gezamenlijk gewicht van 544 kilogram. Daarmee was dit de grootste vangst van de afgelopen drie surveyjaren. Dank aan de bemanning van de UK-284 en Kevin voor deze leerzame en leuke ervaring!